Alt Ekstremite Ortezleri
KAFO (Knee Ankle Foot Orthosis) veya diğer adıyla uzun yürüme cihazı; alt ekstremite kas güçsüzlüğü, felç veya instabilite yaşayan bireylerin güvenle ayakta durabilmesi ve yürüyebilmesi için tasarlanan, kişiye özel üretilen tam bacak ortezidir. Modern KAFO teknolojisi, geleneksel İsveç kilitli cihazlardan mikroişlemci kontrollü elektronik duruş kontrol sistemlerine kadar çok geniş bir yelpazede gelişim göstermiştir.
KAFO; diz, ayak bileği ve ayağı stabilize eder. Kullanıcının kas gücüne ve tıbbi ihtiyacına göre kilitli diz eklemi (İsveç kilitli), basış kontrollü veya mikroişlemcili sistemler arasından en uygun mekanizma belirlenir. Her cihaz, bireyin yaşam tarzı ve anatomik yapısı dikkate alınarak kişiye özel tasarlanır.
Sistem Türüne Göre
Farklı tıbbi gereksinimlere hitap eden, dayanıklılık, fonksiyon ve yürüyüş konforunu dengeleyen üç temel KAFO sistemi mevcuttur. En uygun cihaz, biyomekanik değerlendirme sonucunda belirlenir.
Karbon Fiber
Hafiflik ve yüksek dayanıklılık arayan kullanıcılar için en ideal seçenektir. Karbon fiberin esneme ve enerji geri verme özelliği sayesinde yürüme esnasında daha az efor sarf edilir ve daha doğal bir yürüyüş elde edilir.
İsveç Kilitli
Özellikle diz kontrolünün tamamen kaybedildiği durumlarda tercih edilen geleneksel ve son derece güvenilir bir sistemdir. Manuel kilit mekanizması, ayakta durma ve yürüme fazında maksimum güvenlik sağlar.
Mikroişlemcili
Mikroişlemci kontrollü diz eklemleri, doğal insan yürüyüşüne en yakın hareketi sunar. Entegre sensörler adım hızını ve zemin yapısını gerçek zamanlı algılayarak diz eklemini otomatik kilitler ve açar.
Tıbbi Durumlar
KAFO, alt ekstremitelerde belirgin kas zayıflığı veya felç bulunan bireyler için reçete edilir. Nörolojik ve ortopedik hastalıkların rehabilitasyonunda önemli bir rol oynayarak hastaların bağımsız hareket edebilmesini sağlar.
Çocuk felci sonrası kalıcı kas zayıflığı ve eklem instabilitesi yaşayan bireylerde KAFO desteği yürümeyi kolaylaştırır.
Omurilik hasarına bağlı kısmi veya tam felç durumlarında, rehabilitasyon sürecinde bağımsız yürüme yetisini geri kazandırmak için kullanılır.
İlerleyici kas zayıflığına karşı diz ve ayak bileği stabilitesini destekleyerek hastanın yürüme yeteneğini mümkün olduğunca uzun süre korur.
İnme sonrası tek taraflı felç (hemipleji) veya Serebral Palsi’ye bağlı kas zayıflıklarında yürüyüş güvenliğini artırmak ve diz bükülmesini önlemek için tercih edilir.
Kaza veya ağır yaralanmalar sonucu diz ve ayak bileği eklemlerinde meydana gelen hasarlarda yürüme sürecini desteklemek amacıyla kullanılır.
Multiple Skleroz, transvers miyelit ve benzeri nöromusküler rahatsızlıklarda mobilite ve bağımsızlığı sürdürmeye destek olur.
Tasarımın Önemi
Her hastanın vücut yapısı, kas kontrol seviyesi ve yaşam hedefleri farklıdır. Hazır (fabrikasyon) çözümler KAFO uygulamalarında başarılı sonuç vermez. Kişiye özel uyum; güvenli, konforlu ve uzun vadeli kullanımın temel şartıdır.
01
Hassas ölçü alımı, 3D tarama ve biyomekanik yürüyüş değerlendirmesi, KAFO tasarımının temelini oluşturur.
02
Kullanıcının aktivite düzeyine göre karbon fiber, polipropilen (plastik) veya metal-deri kombinasyonları arasından en uygun malzeme seçilir.
03
Cihaz tesliminden sonra düzenli kontroller, soket uyumu güncellemeleri ve eklem bakımları uzun vadeli kullanım başarısı için kritik öneme sahiptir.
Eklem Seçimi
Diz mekanizmasının yanında ayak bileği eklemi de yürüyüşü belirler. Eklem türü; ayağın yere basışını, ayağın yukarı kalkışını ve dizin kontrolünü etkiler, bu yüzden ölçü ve yürüyüş değerlendirmesinden sonra seçilir.
Ayak bileğinin yukarı ve aşağı hareketine izin verir. Ayak bileği kontrolü yeterli olup yalnızca diz ve üst yapının desteklenmesi gereken durumlarda kullanılabilir.
Ayağın aşağı doğru düşmesini sınırlar. Düşük ayak (ayak ucunu kaldıramama) olan kullanıcılarda adım atarken ayağın yere takılma riskini azaltmaya yardımcı olur.
Ayak bileğinin öne doğru fazla eğilmesini sınırlar. Yürürken dizi bükülme eğiliminde olan ve ön uyluk kasları zayıf kullanıcılarda diz stabilitesini destekleyebilir.
Yay mekanizmasıyla ayağın yukarı kaldırılmasına yardımcı olan eklem türüdür; hafif ve orta düzeyde ayak düşmesinde tercih edilebilir.
Hangi eklemin uygun olduğunu kas gücünüz, eklem hareket genişliğiniz ve yürüyüş şekliniz belirler; bu karar hekim ve ortez uzmanı değerlendirmesiyle verilir.
AFO (Ankle-Foot Orthosis) diz altında kalır; ayak bileğini ve ayağı destekler. KAFO ise bu yapıya diz eklemini ve uyluğu da ekleyerek tüm bacağı stabilize eder.
Ayrıntılı karşılaştırma için AFO ile KAFO arasındaki fark yazımıza bakabilirsiniz.
Bu sayfada yer alan bilgiler genel rehberlik amaçlıdır. Size en uygun uzun yürüme cihazı (KAFO) sistemini belirlemek için uzman hekiminize danışmalı ve yetkili bir ortez-protez merkezinden destek almalısınız.
Devlet Desteği
Uzun yürüme cihazları (KAFO) SUT listelerinde yer alır ve sağlık kurulu raporu ile karşılanır. Aşağıdaki tutarlar 2026 SUT listelerinden alınmıştır; katılım payı ayrıca düşülür.
| Protez türü | Yenileme | SGK tutarı (2026) | Liste |
|---|---|---|---|
| Uzun yürüme ortezi, mekanik eklemli, yetişkin (tek taraf; belkemerli dahil) | 2 yıl | 5.312 – 6.021 TL | EK-3/C-2 |
| Uzun yürüme ortezi, mekanik eklemli, yetişkin, bilateral belkemerli | 2 yıl | 10.802 TL | EK-3/C-2 |
| Uzun yürüme ortezi, mekanik eklemli, 2–18 yaş | 1 yıl | 3.720 – 9.717 TL | EK-3/C-2 |
| Mekanik kilitli uzun yürüme cihazı (laminasyon veya karbon kompozit, tek taraf) | 5 yıl | 11.760 – 14.112 TL | EK-3/C-5 |
| Diz eklemi elektromekanik stance faz kontrollü uzun yürüme cihazı (tek taraf) | 5 yıl | 105.840 – 123.245 TL | EK-3/C-5 |
SGK Desteğinden Yararlanma Şartları Genel sağlık sigortası (GSS) kapsamında olmanız gerekir. Protezler, Sağlık Bakanlığı ruhsatlı ısmarlama protez ve ortez merkezlerinden temin edildiğinde karşılanır. Katılım payı, Kurumdan gelir veya aylık alanlar ve bakmakla yükümlü oldukları kişiler için %10, diğer kişiler için %20’dir; protezin alındığı tarihteki brüt asgari ücretin %75’ini geçemez. İş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle sağlanan protezlerde katılım payı alınmaz. Büyüme çağındaki çocuklarda, kullanılamaz hale gelen malzeme sağlık raporuyla belgelenirse süresinden önce yenilenebilir. 3713 sayılı Kanun kapsamındaki gaziler ile harp ve vazife malulleri için ayrı hükümler uygulanır. Hangi listeden ve hangi koşulla yararlanacağınızı birlikte netleştirelim.
Enes Altun
Protez Ortez Teknikeri · Luxmed Protez kurucu ortağı ve sorumlu müdürü
Ortez ve protez alanında 2010’dan bu yana çalışmaktadır. Bu sayfadaki bilgiler kendisi tarafından gözden geçirilmiştir. Sertifikalar · Hakkımızda
AFO diz altında kalır; ayak bileğini ve ayağı destekler. KAFO ise diz eklemini ve uyluğu da kapsayarak tüm bacağı stabilize eder. Diz kontrolü yeterliyse çoğunlukla AFO, diz kontrolü zayıf veya kayıpsa KAFO düşünülür; karar hekim ve ortez uzmanı değerlendirmesiyle verilir.
Fiyat; sistemin türüne (karbon, kilitli veya elektronik duruş kontrollü), kullanılan malzemelere, eklem mekanizmasına, bileşenlerin markasına, aktivite düzeyine ve tıbbi duruma göre değişir. Cihaz kişiye özel üretildiği için sabit bir fiyat yoktur; SGK kapsamındaki tutarlar sayfadaki SGK bölümünde yer alır.
Serbest, plantarfleksiyon stoplu, dorsifleksiyon stoplu ve yaylı (Klenzak) ayak bileği eklemleri kullanılır. Hangisinin uygun olduğunu kas gücü, eklem hareket genişliği ve yürüyüş şekli belirler.
